thecatalyst.edu.vn
thecatalystforenglish@gmail.com
0373.324.388
What Destroyed the Civilisation of Easter Island là một trong những bài đọc IELTS nằm trong cuốn sách Cam 11 về chủ đề lịch sử và môi trường, đòi hỏi bạn phải có kỹ năng paraphrase và tìm keyword chính xác. Nếu bạn vẫn đang gặp khó khăn khi làm dạng bài này thì đừng bỏ qua phần giải chi tiết dưới đây. Cùng The Catalyst for English khám phá đáp án và phân tích từng câu để hiểu bài sâu hơn nhé!
Bài đọc được trích dẫn từ cuốn Cambridge IELTS 11, Test 2, Passage 2. Đây là nguồn tài liệu sát thực tế nhất với độ khó tương đương kỳ thi thật. Nội dung bài đọc xoay quanh hòn đảo Rapanui (Đảo Phục Sinh) – một địa danh nổi tiếng với những bức tượng đá khổng lồ Moai. Bài viết đặt ra câu hỏi lớn về sự biến mất của một nền văn minh thịnh vượng: Liệu đó là do sự tự hủy hoại môi trường (ecocide) hay là kết quả của các tác động ngoại cảnh?
Bạn có thể truy cập link dưới đây để làm bài trước khi cùng The Catalyst for English đi vào phần giải chi tiết nhé. Lưu ý bạn cần đăng nhập hoặc tạo tài khoản trước khi làm bài!
Dưới đây là phần giải chi tiết đề “What Destroyed the Civilisation of Easter Island” kèm phân tích đáp án và cách xác định keyword quan trọng. Cùng theo dõi để hiểu rõ tư duy làm bài và tránh những lỗi dễ mất điểm trong IELTS Reading nhé!
List of Headings
Câu 14. Paragraph A – ii. An undisputed answer to a question about the moai
Bước 1: Đọc và hiểu đoạn A: Đảo Easter, hay Rapu Nui, là nơi có hàng trăm bức tượng cổ moai. Sau khi người Polynesia định cư, đảo bị cô lập nhiều thế kỷ. Các bức tượng được tạc bằng công cụ đá và vận chuyển không cần động vật hay bánh xe. Danh tính người tạo tượng gây tranh cãi cho đến thế kỷ 20. Khoa học hiện đại xác định người Polynesia là tác giả, nhưng chưa rõ cách di chuyển tượng. Truyền thuyết nói tượng tự đi, còn các nhà nghiên cứu cho rằng tổ tiên kéo tượng bằng dây thừng và khúc gỗ.
Bước 2: Tóm tắt nội dung chính của đoạn A: Đoạn A giới thiệu về đảo Easter, các bức tượng moai, và những tranh cãi về nguồn gốc cũng như cách di chuyển chúng.
Bước 3: So sánh và đối chiếu: Thông tin được in đậm phù hợp với tiêu đề ii “Một câu trả lời không thể bác bỏ về câu hỏi liên quan đến moai”.
Bước 4: Đáp án: ii.
Câu 15. Paragraph B – ix. Diminishing food resources
Bước 1: Đọc và hiểu đoạn B: Khi người châu Âu đến, đảo Rapa Nui chỉ còn đồng cỏ và ít cây. Nghiên cứu thập niên 1970-1980 cho thấy đảo từng có rừng cọ rậm rạp. Nhà khoa học Jared Diamond cho rằng người Rapanui đã phá hủy môi trường của họ. Họ định cư trên một hòn đảo mong manh, khi phá rừng làm củi và canh tác, rừng không mọc lại được. Thiếu cây, họ không thể đóng thuyền đánh cá và chuyển sang ăn chim. Xói mòn đất làm giảm năng suất cây trồng. Diamond cho rằng trước khi người châu Âu đến, người Rapanui đã rơi vào nội chiến và ăn thịt đồng loại.
Bước 2: Tóm tắt nội dung chính của đoạn B:
Đoạn B mô tả sự suy thoái môi trường trên đảo Easter và lý thuyết của Jared Diamond về việc người Rapanui tự hủy hoại môi trường sống của họ.
Bước 3: So sánh và đối chiếu: Thông tin được in đậm phù hợp với tiêu đề ix “Nguồn thực phẩm ngày càng cạn kiệt”.
Bước 4: Đáp án: ix
Câu 16. Paragraph C – viii. How the statues made a situation worse
Bước 1: Đọc và hiểu đoạn C: Diamond cho rằng các bức tượng moai đẩy nhanh sự tự hủy diệt. Ông giải thích rằng đây là cách các thủ lĩnh thể hiện quyền lực, cạnh tranh bằng cách xây dựng những bức tượng ngày càng lớn hơn. Việc vận chuyển tượng đòi hỏi nhiều gỗ và người, dẫn đến việc phải khai phá thêm đất. Khi hết gỗ và nội chiến bắt đầu, người dân đảo bắt đầu lật đổ các bức tượng.
Bước 2: Tóm tắt nội dung chính của đoạn C: Đoạn C trình bày quan điểm của Diamond về việc xây dựng các bức tượng moai đã góp phần vào sự suy thoái của đảo Easter.
Bước 3: So sánh và đối chiếu: Thông tin được in đậm phù hợp với tiêu đề viii “Cách thức các bức tượng làm cho tình hình trở nên tồi tệ hơn”.
Bước 4: Đáp án: viii
Câu 17. Paragraph D – i. Evidence of innovative environment management practices
Bước 1: Đọc và hiểu đoạn D: Các nhà khảo cổ học Hunt và Lipo đồng ý rằng đảo Easter mất rừng và gặp thảm họa sinh thái, nhưng họ không đổ lỗi cho người dân đảo hay các bức tượng moai. Họ cho rằng người Rapanui đã nỗ lực bảo vệ tài nguyên trên các cánh đồng khắc nghiệt của họ. Người dân xây dựng hàng nghìn bức tường chắn gió bằng đá và trồng trọt bên trong, sử dụng đá núi lửa vỡ để giữ ẩm cho đất. Hunt và Lipo cho rằng người Rapanui tiền sử là những người tiên phong trong canh tác bền vững.
Bước 2: Tóm tắt nội dung chính của đoạn D: Đoạn D giới thiệu quan điểm của Hunt và Lipo về nỗ lực bảo vệ môi trường của người Rapanui và cách thức canh tác bền vững của họ.
Bước 3: So sánh và đối chiếu: Thông tin được in đậm phù hợp với tiêu đề i “Bằng chứng về các phương pháp quản lý môi trường sáng tạo”
Bước 4: Đáp án: i
Câu 18. Paragraph E – iv. A theory which supports a local belief
Bước 1: Đọc và hiểu đoạn E: Hunt và Lipo cho rằng việc xây dựng moai giúp duy trì hòa bình giữa cư dân trên đảo. Họ tin rằng việc di chuyển moai chỉ cần ít người và không cần gỗ, vì tượng được di chuyển theo tư thế thẳng đứng. Họ nói rằng bằng chứng khảo cổ học ủng hộ truyền thuyết của người Rapanui về việc này. Các thí nghiệm gần đây cho thấy chỉ cần 18 người với ba sợi dây thừng chắc chắn có thể dễ dàng di chuyển một bản sao moai nặng 1.000 kg.
Bước 2: Tóm tắt nội dung chính của đoạn E: Đoạn E trình bày lý thuyết của Hunt và Lipo về cách di chuyển các bức tượng moai đã khẳng định thêm cho truyền thuyết địa phương.
Bước 3: So sánh và đối chiếu: Thông tin được in đậm phù hợp với tiêu đề iv “Một lý thuyết ủng hộ niềm tin địa phương”
Bước 4: Đáp án: iv
Câu 19. Paragraph F – vii. Destruction outside the inhabitants’ control
Bước 1: Đọc và hiểu đoạn F: Hunt và Lipo tin rằng người định cư không hoàn toàn chịu trách nhiệm về việc mất rừng. Họ cho rằng chuột Polynesia đã góp phần vào việc phá hủy rừng cọ bằng cách ngăn chặn sự tái sinh của cây. Họ cũng không thấy bằng chứng về sự sụp đổ của nền văn minh Rapanui khi rừng cọ biến mất. Thay vào đó, họ cho rằng dân số tăng nhanh và ổn định cho đến khi người châu Âu đến, mang theo bệnh dịch và buôn bán nô lệ, khiến dân số giảm mạnh.
Bước 2: Tóm tắt nội dung chính của đoạn F: Đoạn F trình bày lý thuyết của Hunt và Lipo về vai trò của chuột Polynesia trong việc phá hủy rừng và quan điểm của họ về sự ổn định của nền văn minh Rapanui trước khi người châu Âu đến.
Bước 3: So sánh và đối chiếu: Thông tin được in đậm phù hợp với tiêu đề vii “Sự hủy diệt ngoài tầm kiểm soát của cư dân”.
Bước 4: Đáp án: vii
Câu 20. Paragraph G – vi. Two opposing views about the Rapanui people
Bước 1: Đọc và hiểu đoạn G: Hunt và Lipo mô tả đảo Easter như một nơi có những người xây dựng moai hòa bình và tài giỏi, cũng như những người quản lý đất đai cẩn thận, thay vì là những kẻ phá hoại môi trường và xã hội của chính họ. Họ cho rằng Rapu Nui là một câu chuyện thành công bất ngờ hơn là một thất bại thảm hại. Dù sự thật là gì, chắc chắn có những bài học quý giá mà thế giới có thể học hỏi từ câu chuyện của Rapa Nui.
Bước 2: Tóm tắt nội dung chính của đoạn G: Đoạn G tổng kết quan điểm của Hunt và Lipo về người Rapanui và ý nghĩa của câu chuyện đảo Easter đối với thế giới.
Bước 3: So sánh và đối chiếu: Thông tin được in đậm phù hợp với tiêu đề vi “Hai quan điểm đối lập về người Rapanui”.
Bước 4: Đáp án: vi
Jared Diamond’s View
Diamond believes that the Polynesian settlers on Rapa Nui destroyed its forests, cutting down its trees for fuel and clearing land for (21)_____. Twentieth-century discoveries of pollen prove that Rapu Nui had once been covered in palm forests, which had turned into grassland by the time the Europeans arrived on the island. When the islanders were no longer able to build the (22)______they needed to go fishing, they began using the island’s (23)__________as a food source, according to Diamond. Diamond also claims that the moai were built to show the power of the island’s chieftains, and that the methods of transporting the statues needed not only a great number of people, but also a great deal of (24)______.
| Câu 21. Diamond believes that the Polynesian settlers on Rapa Nui destroyed its forests, cutting down its trees for fuel and clearing land for (21)_____.
(Diamond tin rằng những người định cư Polynesia trên đảo Rapa Nui đã phá hủy rừng, chặt cây làm nhiên liệu và phát quang đất để ______.)
Bài đọc chỉ rõ “Khi người dân đảo phá rừng để lấy củi đốt và canh tác, rừng không mọc lại được” Đáp án: farming |
When the islanders cleared the forests for firewood and farming, the forests didn’t grow back. |
| Câu 22. When the islanders were no longer able to build the (22)______they needed to go fishing
(Khi những người định cư Polynesia không còn có thể đóng ______ cho việc đi đánh cá.)
Bài đọc chỉ rõ “Khi cây cối trở nên khan hiếm và họ không còn có thể đóng thuyền gỗ để đi đánh cá” Đáp án: canoes |
As trees became scarce and they could no longer construct wooden canoes for fishing, they ate birds. |
| Câu 23. they began using the island’s (23)__________as a food source, according to Diamond.
(Theo Diamond, khi người dân đảo không còn có thể đóng thuyền để đi đánh cá, họ bắt đầu sử dụng ______ của đảo làm nguồn thức ăn.)
Bài đọc chỉ rõ “Khi cây cối trở nên khan hiếm và họ không còn có thể đóng thuyền gỗ để đi đánh cá, họ ăn chim” Đáp án: birds |
As trees became scarce and they could no longer construct wooden canoes for fishing, they ate birds. |
| Câu 24. and that the methods of transporting the statues needed not only a great number of people, but also a great deal of (24)______.
(Diamond cũng cho rằng các moai được xây dựng để thể hiện quyền lực của các thủ lĩnh trên đảo, và phương pháp vận chuyển các bức tượng không chỉ cần một số lượng lớn người, mà còn cần rất nhiều ______.)
Bài đọc chỉ rõ “Diamond cho rằng họ đặt các moai lên những chiếc xe trượt bằng gỗ, kéo trên các đường ray bằng gỗ, nhưng điều đó đòi hỏi cả rất nhiều gỗ và rất nhiều người” Đáp án: wood |
Diamond thinks they laid the moai on wooden sledges, hauled over log rails, but that required both a lot of wood and a lot of people. |
On what points do Hunt and Lipo disagree with Diamond?
Câu 25. how the moai were transported
Bài đọc chỉ rõ trong đoạn C “Diamond nghĩ người dân đặt tượng moai lên xe trượt bằng gỗ và kéo đi bằng các thanh gỗ, nhưng điều đó đòi hỏi rất nhiều gỗ và người” trong khi ở đoạn E “Hunt và Lipo tin rằng di chuyển moai cần ít người và không cần gỗ, vì tượng được kéo đi theo phương thẳng đứng.”
=> Điều này đồng nghĩa với thông tin trong câu B (cách vận chuyển tượng moai)
Đáp án: B
Giải thích đáp án gây nhiễu: Đáp án A: Thời kỳ tạo ra các bức tượng moai => Trong quan điểm của Diamond ở đoạn C không nói về “the period when the moai were created”, nghĩa là thời điểm tạo ra tượng moai.
Câu 26. the impact of the moai on Rapanui society
Bài đọc chỉ rõ trong đoạn C “Ông ấy (Diamond) tin rằng tượng moai thúc đẩy sự đổ vỡ của nền văn minh trên đảo phục sinh” trong khi ở đoạn E “Hunt và Lipo cho rằng việc xây dựng tượng moai là hoạt động giúp giữ hòa bình giữa những người dân trên đảo.”
=> Điều này đồng nghĩa với thông tin trong câu C (tác động của tượng moai đối với xã hội Rapanui)
Đáp án: C
Giải thích đáp án gây nhiễu: Đáp án D: Cách thức chạm khắc các bức tượng moai =>Trong quan điểm của Diamond ở đoạn C không nói về “how the moai were carved”, nghĩa là cách tạc tượng moai.
Hy vọng phần giải đề What Destroyed the Civilisation of Easter Island Reading IELTS đã giúp bạn hiểu rõ hơn về nội dung bài đọc cũng như cách xử lý các dạng câu hỏi thường gặp trong IELTS Reading. Để nâng cao kỹ năng làm bài và chinh phục mục tiêu band điểm mong muốn, đừng quên tham khảo các khóa học luyện thi IELTS tại The Catalyst for English với lộ trình bài bản và đội ngũ giảng viên giàu kinh nghiệm nhé!
